Mục lục
Maker và Taker được xác định bởi việc bổ sung hay lấy thanh khoản khi lệnh khớp. Chọn lệnh giới hạn chưa đủ để kết luận bạn sẽ là Maker: lệnh vẫn có thể khớp ngay với thanh khoản đang có.
Muốn hiểu kết quả trên YUBIT, hãy kiểm tra phía đối ứng của sổ lệnh, khối lượng khả dụng và điều kiện của sản phẩm đang giao dịch. Sau khi khớp, đối chiếu từng giao dịch với cách ghi nhận vai trò và phí áp dụng cho tài khoản của bạn.
Maker và Taker được xác định như thế nào?
Maker cung cấp thanh khoản cho sổ lệnh. Trường hợp điển hình là lệnh giới hạn được thêm vào sổ, tạo thanh khoản cho giao dịch về sau. Taker lấy thanh khoản đã có bằng việc khớp ngay với lệnh đối ứng.
Vì vậy, cần tách hai câu hỏi: bạn chọn loại lệnh nào, và lần khớp đã tương tác với thanh khoản ra sao? Tên “giới hạn” tự nó chưa trả lời câu hỏi thứ hai.
Khi xem một kết quả giao dịch, hãy hỏi: phần khối lượng này từng nằm trên sổ lệnh hay đã khớp ngay với lệnh có sẵn? Dùng nguyên tắc đó để hiểu vai trò; còn cách YUBIT hiển thị và tính phí cần kiểm tra theo sản phẩm. Không nên suy ra mức phí chỉ từ tên loại lệnh đã chọn.
Vì sao lệnh giới hạn có thể khớp ngay?
Với lệnh mua giới hạn, hãy nhìn phía bán; với lệnh bán giới hạn, hãy nhìn phía mua. Hai tình huống minh họa cơ chế khớp ngay là:
| Chiều lệnh | Giá cần so sánh | Tình huống có thể khớp ngay |
|---|---|---|
| Mua giới hạn | Giá bán tốt nhất | Giá mua đặt cao hơn giá bán tốt nhất |
| Bán giới hạn | Giá mua tốt nhất | Giá bán đặt thấp hơn giá mua tốt nhất |
Giá giới hạn không có nghĩa mọi giao dịch phải khớp đúng mức đã nhập. Nếu sổ lệnh có giá phù hợp tốt hơn, lệnh giới hạn có thể khớp ở giá tốt hơn. Vì thế, việc lệnh khớp ngay không tự chứng minh rằng hệ thống đã bỏ qua giá bạn đặt.
Trước khi xác nhận, hãy so sánh lại giá giới hạn với giá đối ứng đang hiển thị. Dùng mức giá hiện tại để đánh giá khả năng khớp, đồng thời kiểm tra khối lượng ở phía đó. Đây là cách đọc cơ chế chung; hãy xác minh quy tắc cụ thể của sản phẩm trên YUBIT.
Vì sao lệnh nằm chờ hoặc chỉ khớp một phần?
Nếu chưa có mức giá đối ứng phù hợp, hãy dự kiến khả năng phải chờ. Nếu thanh khoản tại mức giá phù hợp không đủ, lệnh có thể chỉ khớp một phần. Vì vậy, thông báo đặt lệnh thành công chưa phải căn cứ để kết luận toàn bộ khối lượng đã được giao dịch.
Hãy kiểm tra riêng khối lượng đã khớp và phần chưa khớp, nếu giao diện cung cấp các thông tin này. Đừng chỉ nhìn trạng thái tổng quát rồi cho rằng số lượng mong muốn đã hoàn tất.
Khi còn phần chưa khớp, việc nên làm là xác minh trạng thái và lựa chọn xử lý đang áp dụng. Trước khi đặt thêm lệnh để bù phần thiếu, đối chiếu lại kết quả hiện có để tránh đặt khối lượng vượt nhu cầu.
Một câu hỏi hữu ích là: bạn đang cần hoàn tất khối lượng hay muốn giữ điều kiện giá đã chọn? Làm rõ ưu tiên trước khi quyết định bước tiếp theo.
Một lệnh có nhiều lần khớp: đọc vai trò và phí thế nào?
Hãy xét tình huống một phần lệnh giới hạn khớp ngay, còn phần khác được đưa lên sổ để chờ. Phần khớp ngay lấy thanh khoản có sẵn; phần được thêm vào sổ bổ sung thanh khoản. Đây là lý do nên phân tích từng phần khớp thay vì gán một vai trò duy nhất từ tên lệnh.
Trên YUBIT, hãy xác minh liệu chi tiết từng giao dịch có thể hiện vai trò Maker/Taker và phí tương ứng hay không. Nếu chỉ thấy tổng phí, cần hỏi cách đối chiếu tổng đó với các lần khớp.
Một bảng ghi chép cá nhân có thể gồm: khối lượng từng lần khớp, giá thực tế, vai trò được ghi nhận và khoản phí. Chỉ điền vai trò khi có thông tin xác nhận; không tự áp một mức phí Maker cho cả lệnh vì phần còn lại từng nằm chờ.
Lệnh thị trường, độ sâu sổ lệnh và trượt giá
Lệnh thị trường có thể khớp qua nhiều mức giá khi thanh khoản tại một mức không đủ. Vì vậy, mức giá nổi bật trên sổ lệnh chưa đủ để bạn dự kiến kết quả của toàn bộ khối lượng muốn giao dịch.
Trước khi đặt lệnh, hãy xem lượng đối ứng ở những mức giá liên quan nếu giao diện cho phép. Nếu khối lượng bạn định giao dịch lớn hơn lượng đang thấy tại mức đầu tiên, cần tính đến khả năng khớp ở nhiều mức. Nếu mức giá thực hiện có thể ảnh hưởng đến quyết định của bạn, hãy làm rõ mức chênh lệch bạn sẵn sàng chấp nhận trước khi gửi lệnh.
Sau giao dịch, đối chiếu giá của từng lần khớp và giá khớp trung bình nếu được hiển thị. Muốn đánh giá trượt giá, hãy ghi lại mức giá dùng làm mốc so sánh trước khi đặt lệnh. Tránh kết luận chỉ từ việc nhìn thấy một lần khớp riêng lẻ.
Post-Only và thời gian hiệu lực: cần kiểm tra gì?
Với Post-Only, trước tiên, hãy xác minh YUBIT có hỗ trợ tùy chọn này cho đúng sản phẩm và loại lệnh bạn đang dùng hay không. Nếu có, hãy đọc cách hệ thống xử lý khi giá đặt có thể khớp ngay.
Các câu hỏi cần làm rõ gồm:
- Điều kiện nào khiến lệnh được chấp nhận?
- Nếu có khả năng khớp ngay, lệnh sẽ được xử lý thế nào?
- Tùy chọn đó có áp dụng cho sản phẩm và tài khoản hiện tại không?
Với thời gian hiệu lực, hãy kiểm tra những lựa chọn thực sự xuất hiện và cách mỗi lựa chọn xử lý phần chưa khớp. Cần biết lệnh còn chờ trong điều kiện nào, khi nào phần còn lại ngừng chờ và bạn phải kiểm tra trạng thái ở đâu. Chỉ chọn sau khi hiểu các điều kiện này; đừng chuyển nguyên cách dùng từ nền tảng khác sang YUBIT.
Đọc phí Maker/Taker theo đúng sản phẩm và tài khoản
Bắt đầu bằng việc xác định bạn đang giao dịch Spot hay Futures, rồi kiểm tra biểu phí áp dụng cho sản phẩm và tài khoản đó. Không dùng một con số tìm thấy ở sản phẩm khác để dự tính chi phí.
Khi đọc biểu phí, hãy xác minh mức Maker, mức Taker, điều kiện áp dụng và đơn vị thu phí. Với Futures, cần hỏi rõ phí được tính trên giá trị giao dịch, tiền ký quỹ hay cơ sở nào khác theo quy định hiện hành. Đừng tự lấy số tiền ký quỹ làm cơ sở tính.
Sau khi có kết quả, đối chiếu phí thực tế với cơ sở tính và vai trò được ghi nhận. Nếu đang xem xét hoàn phí, hãy kiểm tra riêng điều kiện được hoàn và khoản phí dùng để tính hoàn. Chỉ ước tính chi phí cuối cùng khi đã làm rõ các điều kiện liên quan.
Những điểm cần kiểm tra trước và sau khi đặt lệnh
Trước khi đặt lệnh, có thể dùng danh sách ngắn sau:
- Kiểm tra đúng nền tảng YUBIT, sản phẩm Spot hoặc Futures và chiều mua/bán.
- So sánh giá giới hạn với phía đối ứng, rồi xem lượng thanh khoản phù hợp.
- Đối chiếu khối lượng muốn giao dịch với nhu cầu thực tế.
- Xác minh tùy chọn lệnh, cách xử lý phần chưa khớp và biểu phí áp dụng.
Khi tra cứu hướng dẫn, hãy kiểm tra đúng tên nền tảng để tránh nhầm YUBIT với Bybit.
Sau khi đặt, kiểm tra lệnh đã khớp bao nhiêu và còn phần nào chờ xử lý. Với mỗi giao dịch, tìm giá khớp, khối lượng, vai trò và phí nếu những mục này được cung cấp. Nếu không thấy thông tin cần thiết, hỏi YUBIT về nơi xem và cách đối chiếu. Dựa vào kết quả được xác nhận để quyết định bước tiếp theo.